خب بچهها یه خبر خیلی باحال و عجیب دارم! تو آلمان، یه گروه از باستانشناسها اومدن و گودالهایی رو کشف کردن که مال حدود ۵۰۰۰ سال پیشه، درست مربوط به دوران نئولیتیک یعنی همون دوران سنگی جدید که آدمها تازه داشتن کشاورزی و یهکم شهرنشینی رو شروع میکردن.
داستان از اینجا شروع شده که تو یه منطقه به اسم ‘گِرستِویتز’ (Gerstewitz) تو ایالت زاکسِن-آنهالت (شرقی آلمان)، داشتن بررسی میکردن تا پروژه برق جدید به اسم SuedOstLink راه بندازن و مطمئن بشن چیز باستانیای اون زیر مدفون نشده باشه. یهو چی پیدا کردن؟ گودالهایی که کلکسیونی از وسایل خونگی، ظرفهای سرامیکی سالم و شکسته، استخونهای حیوانات و حتی استخونها و جمجمه آدمها توش بود!
این گودالها، که بهشون pit یا sacrifice pit میگن (pit یعنی گودال و sacrifice یعنی قربانیکردن)، یه جورایی مثل صندوقچههای گنج پر از سرنخش به زندگی و مشکلات اون دوران بودن. بیشترشون مال یه فرهنگی به اسم ‘سالزمونده’ (Salzmünde) بودن. اگه این اسم براتون جالبه، سالزمونده خودش زیرمجموعهای از یه فرهنگ بزرگتر به اسم ‘Funnel Beaker’ بود که تو کل اروپای مرکزی پخش بودن و به خاطر شکل ظرفهای قیفیشکلشون معروفن!
ماجرا اینجوریه که این مردم سالزمونده احتمالاً کلی بحران داشتن؛ هم آبوهوا داشت بدتر میشد (یعنی همون تغییرات اقلیمی)، هم مردم یه فرهنگ دیگه به اسم ‘برنبورگ’ داشتن سرزمینشون رو تهدید میکردن. واسه همینم به نظر میاد کلی مراسم عجیب و قربانی و اینا راه مینداختن تا کمک بخوان و اوضاع رو درست کنن.
یه چیزهایی که تو این گودالها پیدا کردن واقعاً کنجکاویبرانگیزه! اندازه بعضیاشون هم کم نبود، حدود ۲ تا ۳ متر عمق و پهنا. تو دوازدهتا از این گودالها باقیمونده خونههای سوزوندهشده و استخون سگ و جمجمه انسان بود. حتی جالبتر اینکه، کنار بعضی جمجمهها، استخون سگهای سوخته رو پیدا کردن ولی خود جمجمه آدمها هیچ اثری از این سوختگی نداشت. محققان گفتن این نشون میده گودالها مدت طولانی باز بودن و مراسمها چندمرحلهای برگزار میشده یا مثلاً استخونها رو یه مدت جدا نگه میداشتن و بعداً میآوردن سر مراسم.
ظرفهای سرامیکی جالب هم پیدا کردن که سالم مونده بودن و احتمالاً به عنوان هدیه یا قربانی گذاشته بودن اونجا. حتی جسد دو نفر هم پیدا شده که انگار بعداً منتقلشون کردن و دفنشون کردن، نه اینکه همونجا مرده باشن.
این سبکها اسمش ‘ritual performance space’ هست، یعنی فضاهایی مخصوص مراسمهای آیینی که یه جور قربانی دادن با آتیش زدن خونهها یا حتی جابجا کردن جسدها رو داشتن. یه سری مفاهیم عجیب مثل post-mortem manipulation هم مطرحه، یعنی دستکاری جسد بعد از مرگ که مثلاً جمجمه یا استخون بلندها رو جابهجا میکردن!
اصلاً همه اینکارها رو انجام میدادن که یهجور با اجدادشون ارتباط بگیرن یا یک نیروی برتر رو صدا بزنن تا تو اون اوضاع آشفته و تهدیدها کمکشون کنه. مثل اینه که آدمها تو وقتای سختی دنبال معنویت میرن و دوست دارن از یه جای دیگه دلگرمی بگیرن.
این یافتهها نشون میده اون موقع تو اروپای مرکزی، دوره پر از بحران و تغییرات بوده و مردم حسابی اهل مراسمهای عجیب بودن تا شاید بتونن اوضاع خودشون رو بهبود بدن و کمی آرامش پیدا کنن.
اگه بازم دوست داری درباره یافتههای باستانی و داستانهایی که زیر خاک مونده بدونی، حتما خبر رو تو سایتهای مرجع باستانشناسی هم دنبال کن. توش پر از ماجرای آدمهایی مث ماست که هزاران سال پیش دنبال امید و کمک بودن!
منبع: +
