خب امروز میخوام براتون یه خبر مهم و داغ از دنیای تغییرات آبوهوایی و حرکت کشورها به سمت کاهش آلودگی هوا رو تعریف کنم، مخصوصاً درباره قول و قرارهای چین که حسابی سر زبونها افتاده. قضیه از اونجایی شروع شد که شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، توی یه ویدیو واسه اجلاس رهبران اقلیمی سازمان ملل (که دبیرکل گوترش تو نیویورک برگزارش کرد)، اعلام کرد چین تا سال ۲۰۳۵ قراره گازهای گلخانهای خودش رو بین ۷ تا ۱۰ درصد زیر سطح اوج قبلیش پایین بیاره! این یعنی چین که معمولاً رکورددار آلایندهسازی تو دنیاست (بزرگترین منتشرکننده کربن روی زمین)، کمکم داره جدیتر میشه و میخواد واسه آینده زمین یه حالی بده.
حالا فقط همین نیست! آقای شی گفت تا ده سال آینده میزان انرژی خورشیدی و بادی چین قراره نسبت به سال ۲۰۲۰، بیشتر از ۶ برابر شه! یعنی اگه الان کلی توربین بادی و پنل خورشیدی دارن، تا یه دهه دیگه باید شش برابرش رو تو چین ببینیم. ضمناً قول داده که بالای ۳۰ درصد انرژی داخل چین دیگه از منابع غیر سوخت فسیلی تأمین بشه (منابع غیر فسیلی یعنی به جای نفت و گاز و زغالسنگ، برن سراغ نیروگاههای بادی و خورشیدی و شاید هستهای).
شی جینپینگ یه تیکه هم به کشورهای توسعهیافته زد و گفت وقتشه این کشورا خودشون جلوتر برن و بیشتر واسه تغییرات آبوهوایی سرمایهگذاری کنن. یه جورایی نوک پیکانش رو هم گرفت سمت کشورهایی که مقاومت میکنن و دوست ندارن وارد این موج سبز شن.
ولی خب جالبه بدونین همزمان بعضی از رهبرهای دیگه حرفای متفاوتی زدن. مثلاً ترامپ، رئیسجمهور سابق آمریکا، توی سازمان ملل گفت تغییرات آبوهوایی یه کلاهبرداری بزرگه (Con job یعنی حقه و کلک)، خلاصه خیلی جدیش نگرفت و حتی گفت آمریکا از توافق پاریس (یه قرارداد مهم جهانی برای کاهش آلودگی) دوباره میاد بیرون! تازه زد به چین و اروپا که دارن زیادی دنبال انرژی تجدیدپذیر میرن.
اونطرف، رئیسجمهور برزیل، لولا داسیلوا که قراره میزبان اجلاس COP30 (یه رویداد خیلی مهم درباره آبوهوا) تو برزیل باشه، هم کلی انتقاد کرد که “هیچکس از عواقب تغییرات آبوهوایی در امان نیست”. دیوار مرزها هم جلوی طوفان و خشکسالی رو نمیگیره!
وایسا، تازه این فقط شروعشه. کشورهای دیگه هم هرکدوم واسه خودشون هدفگذاری کردن. مثلاً:
- برزیل گفته تا ۲۰۳۵ تا ۶۷ درصد از آلودگیاش رو کم میکنه و بیشتر جلوی نابودی جنگلا رو میگیره.
- اتحادیه اروپا قرارش بر اینه که تا سال ۲۰۳۰، آلودگیاشو ۵۵ درصد کم کنه و تا ۲۰۳۵ این میزان رو به ۶۶ تا ۷۲ درصد برسونه.
- استرالیا نقشهاش اینه که تا ۲۰۳۵، نشر گازهاش رو بین ۶۲ تا ۷۰ درصد پایین بیاره (نسبت به سال ۲۰۰۵).
- کشورهای کوچک جزیرهای مثل پالائو (تعدادشون کمه اما خیلی آسیبپذیرن)، گفتن میخوان آلودگیهاشونو تا ۴۴ درصد نسبت به سال ۲۰۱۵ کاهش بدن و از قدرتهای بزرگتر خواستن تندتر بیان جلو.
- کنیا هم گفت تغییرات اقلیمی هم بزرگترین تهدید آفریقاست هم بزرگترین فرصت برای توسعهاش. پاناما هم قول داد ۲۵۰ هزار هکتار اکوسیستم رو مثل جنگلهای مانگرو و حوضههای آبگیر بازسازی کنه.
گوترش (دبیرکل سازمان ملل) هم تو سخنرانیش گفت اگه همه به قولاشون عمل کنن (قولهایی که تو توافق پاریس دادن)، پیشبینی گرمایش کره زمین از ۴ درجه به ۲.۶ رسیده، اما هنوز با اون هدف رویایی ۱.۵ درجه فاصله داریم. یعنی هنوز کلی کار مونده.
یه نکته جالب هم اینه که همه کارشناسها راضی نیستن. مثلاً لی شو، رئیس بخش اقلیم چین در انجمن آسیا، گفته حرکت چین خیلی محتاطانهست و هنوز پشتش کلی واقعیت اقتصادی خوابیده که کسی بهش اشاره نمیکنه. یه کارشناس دیگه به نام ترزا اندرسون، منتقد اتحادیه اروپاست و معتقده اونا با این هدفگذاری نصفهنیمه نشون دادن دلشون با مقابله با شرکتهای آلاینده نیست.
یوهان روکستروم، یه دانشمند آبوهوا، میگه گرمایش داره شتاب میگیره و “اینجا ما باید ناکامی رو قبول کنیم”. چون هنوز موفق نشدیم ملتها و مردم رو از تأثیر گرمایش نجات بدیم.
الان هم سازمان ملل به کشورها هشدار داده تا آخر ماه (میلادی) باید برنامههای جدید و بهروزشدهشونو تحویل بدن. همه چشمها به اجلاس آینده COP30 تو شهر بلم برزیل دوخته شده تا ببینیم کی واقعاً حاضره واسه زمین دست به جیب شه و تا کجا میخواد پیش بره!
خلاصه حرف؟ رقابت بزرگی شروع شده بین کشورها برای اینکه نهتنها خودشون پیشرو باشن بلکه ظاهر قهرمانانهتری هم توی دنیای سیاست سبز داشته باشن. اما اینکه تهش کیا واقعاً پا پیش میذارن، باید منتظر بمونیم!
منبع: +