وقتی بچه‌ها و ربات‌ها با هم رفیق میشن: همکاری غیرمستقیم توی دنیای بچه‌ها و ربات‌ها!

Fall Back

تا حالا به این فکر کردی که بچه‌ها چجوری می‌تونن با ربات‌ها دوست بشن و با هم همکاری کنن؟ یعنی مثلاً یه ربات بهشون کمک کنه و بعدش بچه‌ها چیکار می‌کنن؟ این داستان خیلی هیجان‌انگیزه و دقیقاً موضوع مقاله‌ایه که الان می‌خوام برات تعریفش کنم.

اینجوری بگم: اخیراً تو رابطه‌های اجتماعی، فقط آدما با هم سروکار ندارن؛ پای ربات‌ها و هوش مصنوعی هم حسابی باز شده! مثلاً چت‌بات‌ها یا این ربات‌هایی که تو بازی و آموزش هستن. یه سوال بزرگ اینه: چطور می‌تونیم کاری کنیم که تعامل بین ما و این هوش‌مصنوعی‌ها بهتر و صمیمی‌تر بشه و همه یاد بگیرن به هم کمک کنن؟

تو علم زیست‌شناسی و علوم اجتماعی، خیلی تحقیق کردن که آدما چرا و چطوری به هم کمک می‌کنن. یکی از این روش‌ها اسمش هست «Reciprocity غیرمستقیم» یا “Indirect Reciprocity”. یعنی چی؟ یعنی مثلاً یکی بهت کمک می‌کنه، تو هم باید حواست باشه که رفتارت رو خوب نشون بدی تا بقیه هم بعداً یه جوری کمکت کنن. به نوعی اعتبار یا شهرت آدم می‌ره بالا و همین باعث می‌شه بقیه هم تمایل داشته باشن جواب خوبی رو با خوبی بدن. یه سیستم جالب برای تحریک همکاری بین آدم‌هاست!

حالا جالبیش اینجاست که پیاده کردن همین ایده توی رابطه بین آدما و ربات‌ها یکم سخته. چون آدما از سن و سال و فرهنگ و اخلاق مختلف‌ان، ولی ربات‌ها طبق الگوریتم یاد می‌گیرن. مثلاً الگوریتم یادگیری یعنی یه روشی که ربات‌ها باهاش قدم به قدم بهتر می‌شن و رفتار درست رو یاد می‌گیرن.

توی این مقاله اومدن آزمایش کردن ببینن این «همکاری غیرمستقیم» توی رابطه بچه‌ها و ربات‌ها هم جواب می‌ده یا نه. سه تا سوال مهم داشتن:

  1. آیا کمک‌های غیرمستقیم بین بچه‌ها و ربات‌ها منتقل می‌شه؟
  2. آیا ربات‌ها می‌تونن با توجه به رفتار بچه‌ها یاد بگیرن که چطور همکاری کنن؟
  3. و اینکه اگه از الگوریتم‌های مختلف برای یادگیری ربات‌ها استفاده کنیم، تاثیرش چیه؟

حالا نتیجه چی شد؟ اول اینکه فهمیدن این سیستم همکاری غیرمستقیم تو رابطه بچه‌ها با ربات‌ها کاملاً جواب می‌ده، مخصوصاً وقتی دارن یه کار گروهی انجام می‌دن. حتی وقتی بچه‌ها چشم و ابرو برای ربات‌ها می‌فرستن و رفتار مثبت نشون می‌دن، ربات‌ها هم بیشتر تمایل دارن که همراهی کنن!

یه نکته خفن‌تر این بود که وقتی الگوریتم معروفی به اسم “multi-armed bandit” رو برای ربات‌ها گذاشتن – این الگوریتم رو توی هوش مصنوعی زیاد استفاده می‌کنن و خلاصه‌اش اینه که به ربات کمک می‌کنه با آزمون و خطا بهترین تصمیم رو بگیره – دیدن همین رفتار بچه‌ها برای ربات کافیه تا یاد بگیره چطور همکاری کنه و بهترین کار رو انجام بده.

در آخر هم تایید کردن که این همکاری واقعی خیلی به رفتار اولیه بچه‌ها بستگی داره. یعنی اگه بچه‌ها حال بدن و رفتار دوستانه نشون بدن، ربات‌ها هم یاد می‌گیرن همون مدلی پیش برن و گروه خوب پیش می‌ره!

کلاً با این تحقیقات نشون دادن که رفاقت و همکاری حتی با ربات‌ها هم از اعتبار و شهرت و رفتار خوب شروع می‌شه. پس اگه یه روزی رباتی کنارتون بود، بدونید رفتار شما روی هماهنگی و همکاری با اون خیلی تاثیر داره؛ دقیقاً همونطوری که با آدم‌ها هست!

منبع: +