حتماً یادتون هست اون ویدیوی معروف ارتش آمریکا تو سال ۲۰۱۵ که یه شی مرموز عجیب غریب – شبیه دوک یا همون Spindle – رو ضبط کردن و همه گفتن شاید یوفو باشه؟ خب، حالا دانشمندای چینی دست به کار شدن و یه پهپاد ساختن که دقیقاً ظاهرش آدم رو یاد اون اتفاق و بهخصوص “گیمبال” میندازه!
اسم فنی این پهپاد جدید VTOL هست. VTOL یعنی “Vertical Take-Off and Landing” یا همون وسیلهای که میتونه بدون نیاز به باند مثل هلیکوپتر از زمین بلند شه و فرود بیاد. قضیه اینه که تیمی از دانشگاه هوایی ژنگژو تو چین، اومدن طرح قدیمی کوادکوپتر (یعنی پهپادهایی با چهار ملخ) و هواپیمای بالثابت رو با هم قاطی کردن و یه چیزی ساختن که میتونه هر دو کارو انجام بده.
این پهپاد نه فقط ظاهرش عجیبه – با یه بال بیضی شکل بسته و ۴ تا ملخ که سر اتصال بالاها قرار گرفتن – بلکه کارایی خفنتری هم نسبت به پهپادهای عادی داره. بال بسته یا همون حلقهوار باعث میشه کنترل روی پرواز و پایداری زیاد بشه و موقع پرواز به صورت عادی، کلی لیفت (یعنی نیروی بلندکننده) تولید میکنه. جالب اینجاست که تو تستها و شبیهسازیها حتی زاویهی لیفت یا شیبِ افزایش نیروش دو برابر پهپادای بالساده بوده! (یعنی میتونن با سرعت کم و تو زاویههای تند خفنتر پرواز کنن که معمولاً پهپادا توش ضعیفن)
طبق گفته پروفسور لیو ژانهه – مدیر پروژه – ایده این بود که مشکل سنتی پهپادای VTOL رو حل کنن. معمولاً این مدل پهپادا تو جاهای تنگ راحت فرود میان ولی بُردشون کمه. برعکس، پهپادای بالثابت بردشون بالاست ولی حتماً باند میخوان. حالا این طرح جدید اومده هر دو مزیت رو ترکیب کرده: میتونه هرجا خواست بلند شه و فرود بیاد، وقتی هم اوج گرفت مثل یه هواپیمای واقعی خوب و خستهکننده پرواز کنه و حتی کاراییش بیشتر باشه.
ظاهراً این پهپاد جدید برای بارهای مختلف یا همون خانواده ماژولار ساخته شده. یعنی دستت بازه که هرچی لازمه از سنسور (همون حسگر)، تجهیزات اضطراری، نمونهگیر هوا و … وصلش کنی. پس میشه ازش تو ماموریتهای عجیبی مثل کنترل محیط زیست، بررسی کیفیت آب، امداد و نجات تو مناطق صعبالعبور، شناسایی صحنه جنگ یا حتی گشتزنی تو دریا استفاده کرد. مخصوصاً جاهایی که پهپادای معمولی ممکنه کم بیارن!
ولی خب، همه چی هم گل و بلبل نیست. هنوز چالشهایی دارن. مثلاً اینکه این بال حلقهای باعث افزایش درگ میشه. درگ یعنی نیرویی که جلوی حرکت رو میگیره و شبیه مقاومت هواست. تیم چینی دارن رو بهبود منحنی بال و آیرودینامیکش کار میکنن. الگوریتمهای کنترلی هم باید بهتر بشه که پهپاد بیدلیل انرژی هدر نده و پروازش غیربهینه نشه. خیلیها هم ایراد گرفتن که شکل دوکیشکل باعث بیثباتی میشه، ولی تو تستها، تیم پروفسور لیو تونستن کنترل هوا رو تو زاویههای شدید حفظ کنن و پهپادشون بدون مشکل خاصی پرواز کرده.
بد نیست بدونین که دانشمندای چینی فعلاً دارن رو مدلهایی کار میکنن که به طور خاص برای ناوهای جنگی ارتش آماده بشن و حتی بتونن از روی کشتی هم بلند بشن. اگرچه هنوز کلی کار مونده، اما همین که این همه سروصدا کرده، نشون میده طراحی عجیب و غریب همیشه هم بیفایده نیست و بعضی وقتا جواب میده!
در آخر، تیم چینی با مقاله علمیشون گفتهان: «این طرح بهترینهای هر دو دنیا رو داره. هم قابلیتهای مولتیروتور رو و هم هواپیمای بالثابت». خلاصه انگار ابرقهرمان دنیای پهپادهاست!
پس اگه دفعه بعد یکی از این پهپادها رو تو آسمون دیدین، سریع فکر نکنین بشقابپرنده یا یوفوئه! شاید صرفاً دانشمندای کنجکاو چینی باز هم یه چیز جدید ساختن… 😉
منبع: +