دیشب ماه حسابی سر و صدا کرد! سوپرمون برداشت، یا همون Harvest Supermoon، همه رو پای پنجره و پشت بوم کشوند تا یکی از بزرگترین و پرنورترین ماههای سال رو با چشم خودشون ببینن. عکاسهای حرفهای و آماتور تو سرتاسر دنیا دوربینهاشون رو به آسمون گرفتن و با اینکه فقط یه ماه بود، کلی عکس خفن و متفاوت ازش ثبت شد!
خب اصلاً بریم سراغ این داستان که سوپرمون برداشت یعنی چی! معمولاً تو نیمکره شمالی (همین جایی که ایران و اروپا و آمریکا و… هستن) اولین ماه کامل پاییز رو بهش میگن Harvest Moon یا همون “ماه برداشت”، چون تو قدیمها کشاورزا از اومدن این ماه میفهمیدن دیگه باید محصولاتشون رو جمع کنن و فصل برداشت شروع شده.
اما امسال این ماه برداشت یکم خاصتر بود؛ چون همزمان “سوپرمون” هم بود! حالا سوپرمون یعنی چی؟ وقتی مدار ماه دُور زمین بیضیشکل هست (یعنی هم داره به ما نزدیک میشه، هم بعضی وقتها دور میشه)، یه موقعهایی ماه دقیقاً تو نزدیکترین نقطهاش به زمین (به این نقطه میگن “پریگی”) ماه کامل میشه. اینجوری ماه خیلی بزرگتر و روشنتر از همیشه به نظر میاد — خلاصه یه سوپراستار تمام عیار!
دیشب حدود ساعت ۱۱:۴۷ شب به وقت شرق آمریکا (که میشه بامداد سهشنبه ایران)، ماه کامل شد. جالبه بدونین، وقتی ماه کامل میشه، معمولاً همون شب و هم شب قبل و بعدش هم ماه خیلی پُررنگ و درخشان دیده میشه، پس اگه یه شب هم از دست دادین، زیاد ناراحت نباشین!
امسال دیشب اولین سوپرمون سال ۲۰۲۵ بود و بعدش هم دوتای دیگه تو راهه. این ماه نزدیک ۱۰٪ بیشتر از همیشه بهمون نزدیکتر شد — یعنی فاصلهاش حدود ۳۶۱,۴۵۷ کیلومتر بود (معمولاً ماه تقریباً ۳۸۴,۴۰۰ کیلومتر با ما فاصله داره). وقتی ماه پُر به این فاصله میاد، حسابی گندهتر و پرنورتر و چشمگیرتر میشه!
حالا بریم ببینیم عکاسها از کجاها این ماه رو شکار کردن:
– عکس خفن ماه پشت مجسمه آزادی نیویورک (همون Statue of Liberty) حسابی غوغا کرد. واقعاً یه سوپرمون آمریکاییِ تمام و کمال!
– تو ایتالیا، یه عکاس به اسم Lorenzo Di Cola تونست لحظه طلوع ماه رو بالای قلعه Rocca Calascio و کلیسای Santa Maria della Pietà در کالاسیو شکار کنه. واقعاً دیدنی بود!
– تو تبت (جنوب غرب چین)، ماه زوم کرد روی کاخ Potala (یه ساختمون فوق تاریخی و معروفِ بوداییها!). عکاس Gongga Laisong لحظهای رو ثبت کرد که مثل فیلمهای فانتزی شده بود.
– اندونزی هم بینصیب نموند! از استان West Java، یه عکس عالی گرفتند که یه هواپیما دقیقاً از جلوی ماه رد میشه. یا عکس دراماتیک دیگهای که ماه پشت یادبود West Irian Liberation در جاکارتا رفته بود.
– اسپانیا هم عقب نموند! ماه برداشت خیلی شیک و باکلاس از پشت ساختمونهای مسکونی مادرید طلوع کرد. جالب اینجاست که بدون اینکه سوپرمون باشه، ماه کامل همیشه کنار ساختمونها یا درختها بزرگتر به نظر میاد — این یه خطای دید معروفه به اسم “توهم ماه” یا Moon Illusion.
– تو شهر داکینگِ چین، عکاس Chi Shiyong دقیقاً لحظهای رو گرفت که ماه بالای پل شهر قشنگ نشسته بود.
– تو منچستر انگلستان، ماه پشت یه چراغ خیابون قایم شده بود! عکاس اینجا هم صحنه جالب خلق کرد.
خلاصه، هر گوشه دنیا یکی سوپرمون رو جور خودش ثبت کرد. ماه برداشت امسال کمی خاصتر هم شده بود. معمولاً این ماه باید برگرده به نزدیکترین روزها به اعتدال پاییزی (یه جور نقطه شروع پاییز هست، امسال ۲۲ سپتامبر بود). بعضی سالها ماه برداشت میافته تو سپتامبر، بعضی سالها مث امسال تو اکتبر!
راستی، شاید هنوز تصاویر بیشتری بتونین امشب هم ببینین. چون ماه هنوز خیلی کامل و درخشانه و اگر خوششانس باشین، شاید با بارش شهابی Draconid هم همزمان بشه (بارش شهابی یعنی بارون ستارهای که میافته و میتونین خطِ روشن تو آسمون ببینین!).
خبر خوب آخر: ماه کامل بعدی، پنجم نوامبر ۲۰۲۵ میشه که اونم سوپرمونه و بهش میگن “ماه سگآبی” (Beaver Moon)، چون تو این موقع سال سگهای آبی معمولاً سد و خونه میسازن!
پس اگر دیشب جا موندین، هنوز شانس دارین دوباره این ماه بزرگ و دوستداشتنی رو تو آسمون ببینین. حواستون به آسمون باشه و اگه عکس گرفتین، حتماً شیر کنین 😉
منبع: +
