اگه بخوام یه خبر فوقالعاده رو برات تعریف کنم، اینه: یه خانم به اسم آدری کروز که بیشتر از بیست سال فلج بوده، تونسته فقط با فکر کردن، اسمشو روی لپتاپ بنویسه! بله، دقیقاً بدون حتی یه حرکت دست. این اتفاق با کمک یکی از پروژههای عجیب و جذاب ایلان ماسک یعنی شرکت Neuralink افتاده. نیورالینک اون پروژهایه که رو چیپهای مغزی کار میکنه؛ یعنی یه چیپ کوچیک رو مغز آدم میذارن و اون میتونه سیگنالهای مغز رو بخونه و تبدیل به فرمان برای دستگاهها کنه. (BCI یا Brain-Computer Interface به این دستگاهها میگن که بین مغز و کامپیوتر ارتباط برقرار میکنن.)
آدری قبلاً از ۱۶ سالگی حرکتش رو از دست داده بود. حالا اولین خانمیه تو دنیا که تونسته این چیپ رو امتحان کنه و خلاصه کل اینترنت هم با این کارش شگفتزده شد! یه پست تو شبکه اجتماعی X (که همون توییتر خودمونه!) گذاشت و یه عکس از لپتاپش فرستاد که روش با رنگ بنفش نوشته بود: „Audrey“ — اسم خودش. خودش نوشته بود: «بعد ۲۰ سال، دارم سعی میکنم اسممو بنویسم. دارم تمرین میکنم، خندهدار شده.» همین پست چند ساعته پر بازدید شد و حتی خود ایلان ماسک رفت زیرش کامنت گذاشت.
ماسک هم نوشت: «اون فقط با فکر کردن داره کامپیوتر رو کنترل میکنه. خیلیها نمیدونن اصلاً چنین چیزی امکان داره!» راستش رو بخوای، تا حالا چند نفر بودن فکر میکردن یه روز میرسه آدم فقط با ذهنش بتونه تو لپتاپ چیزی بنویسه؟
ماجرا اینه که پروژه نیورالینک، الان توی یه فاز آزمایشی به اسم PRIME Study داره این چیپها رو روی آدم واقعی تست میکنه و آدری تو این آزمایشه با شماره P9. این چیپ وقتی توی مغز کاشته میشه، کاربر میتونه فقط با فکر کردن به حرکت دست یا نوشتن، سیگنال بده به کامپیوتر و کامپیوتر هم فرمانو اجرا میکنه.
خود آدری توضیح داده که کلاً چی شد تا رسید به این روز: یه یا خدا گفتن و جراحی مغز! یه سوراخ تو جمجمهاش درست کردن و ۱۲۸ تا رشته خیلی ریز (اونایی که کارشون انتقال سیگناله) توی بخشی از مغز که مسئول حرکت دست و پاست گذاشتن. به همین قسمت مغز میگن موتور کورتکس. تازه خود چیپ هم اندازه یه سکه ۲۵ سنتیه — یعنی واقعاً جمعوجور. یه نکته دیگه اینکه: این دستگاه، حرکت فیزیکی بدن و راه رفتن رو برنمیگردونه. فقط برای ارتباط از راه فکره و بهش میگن تلهپاتی – یعنی مثل انتقال ذهنی پیام، بدون حرف زدن یا حرکت کردن. میگه: «میخوام واضح کنم که این ایمپلنت باعث نمیشه من دوباره راه برم یا حرکت کنم، فقط واسه کنترل دیجیتال با ذهنه.»
آدری خیلی از تیم پزشکی دانشگاه میامی تعریف کرده که تو جراحی کمکش کردن و گفت: «مثل VIP باهام برخورد کردن، مهربونترین آدمایی بودن که دیدم.» از تجربه جراحی و نقاهت هم گفته و قول داده وقتی برگشت خونه بیشتر از مسیرش و جزئیات این مسیر ویدیوی توضیحی بذاره. به قول خودش: «من اولین زن دنیا هستم که این کار رو کردم!»
حالا آدری تنها رُند (پیشگام) داستان نیست! یه آقای دیگه به اسم نیک ری هم تو همین آزمایشات شرکت داره و شماره کاربریش P8 یا Telepath8 هست. اون ۳ روز بعد از فعال شدن چیپ خودش، یه پست گذاشت و نوشت: «امروز روز سوم استفاده از چیپ N1 Telepathy هست و این میزان استقلال دیجیتال رو سالها تجربه نکرده بودم.» N1 Telepathy اسم همون چیپی هست که سیگنال مغز رو به کامپیوتر میفرسته. نیک نوشته: «دوست دارم به توسعه این محصول و تجربه کاربریش کمک کنم و خیلی هیجانزدهام که آینده چه امکاناتی میتونه برای من و دیگران بیاره.»
نیک که طرفدار پر و پا قرص داستانهای علمی-تخیلیه، یه حرف جالب زده! گفته: «بدون بیماری ALS اصلاً برام این فرصت پیش نمیومد. با خودم فکر میکنم اگه ALS بلیت ورود برای چنین تجربه بزرگی باشه، با افتخار و بدون لحظهای تردید این بها رو میدم.» (اینجا ALS یه بیماری نادر و سختیه که باعث از کار افتادن تدریجی عضلات میشه.)
اصلاً خود شرکت Neuralink کارش اینه که به کسایی که مشکلات عصبی و ارتباطی دارن کمک کنه بتونن راحتتر با تکنولوژی کار کنن. هدف بزرگترش اینه که یه روزی آدمها بتونن دستگاهها رو مستقیماً با افکارشون کنترل کنن؛ یعنی کامپیوتر، موبایل، یا حتی یه ربات رو با فکرشون هدایت کنن.
در کل، داستان آدری و نیک نشون میده که چقدر علم پیشرفت کرده و شاید روزی برسه که زندگی برای آدمایی مثل اونها، خیلی راحتتر و مستقلتر بشه. حالا فعلاً دنیا شگفتزده شده که یه زن بعد ۲۰ سال، با فکر کردن تونسته دوباره اسمشو بنویسه — و همه اینا رو مدیون همون چیپ مغزی عجیب و غریب ایلان ماسکن!
منبع: +
