قارچ جادویی و راز جوونی: سیلوسایبین می‌تونه پروسه پیر شدن رو کند کنه؟!

خب بچه‌ها، یه خبر خیلی جالب براتون دارم! همین تازگی‌ها یه تحقیق حسابی سر و صدا کرده که نشون میده سیلوسایبین (همون ماده توهم‌زا و اصلی تو قارچ‌های جادویی یا همون Magic Mushroom) می‌تونه عمر سلولای انسانی رو بیشتر کنه و حتی تو موشای پیر هم نشونه‌های پیری رو کم کرده و کیفیت موهاشون رو بهتر کرده! اگه زیاد با سیلوسایبین آشنا نیستین، این مواد باعث ایجاد حالت توهم و تغییر درک آدم‌ها می‌شن، ولی در سال‌های اخیر دانشمندا متوجه شدن می‌تونن کلی فایده درمانی هم داشته باشن.

ماجرا چی بود؟ تو این تحقیق که تو مجله علمی npj Aging چاپ شده، تیمی به سرپرستی دکتر لوییز هکر از دانشکده پزشکی بیلور آمریکا، به سلولای پوست و ریه انسان تو آزمایشگاه دوزای متفاوتی از سیلوسین دادن. (سیلوسین همون ماده‌ایه که بدن بعد از مصرف سیلوسایبین اونو تجزیه می‌کنه و در واقع شکل فعالشه.) نتیجه؟ سلولا تا ۵۷ درصد بیشتر عمر کردن، بسته به اینکه چه دوزی دادن! یعنی واقعاً یه جورایی سلولا جوون‌تر شدن!

ماجرا فقط به طول عمر سلولا ختم نمی‌شه. به گفته تیم تحقیقاتی، سیلوسین باعث شد سلولا تلومرهاشون رو هم حفظ کنن. تلومر چیه؟ تلومرها اون کلاهکای محافظ انتهای DNA هستن که هرچی سنمون می‌ره بالا، کوتاه‌تر و کوتاه‌تر می‌شن؛ هر چی این کوتاه شدن کمتر باشه یعنی پروسه پیری کندتر جلو می‌ره. یه فرضیه علمی هم به اسم “فرضیه تلومر سیلوسایبین” هست که می‌گه شاید این دارو بتونه طول تلومر رو حفظ کنه.

از طرف دیگه، سیلوسین سطح استرس اکسیداتیو سلول‌ها رو هم کم کرد. استرس اکسیداتیو یعنی تجمع مواد آسیب‌زننده تو سلول که نهایتاً باعث خراب شدن سلول و پیری می‌شن. و جالب‌تر اینکه سطح یه پروتئین به اسم Sirt1 هم بالا رفت، که کلی تو طول عمر نقش داره! (این پروتئین Sirt1 به نوعی محافظت‌کننده بدن از پیری زودرس حساب میشه)

اما داستان فقط به سلول‌های آزمایشگاهی محدود نشد، محقق‌ها تصمیم گرفتن روی موشای پیر هم این ماجرا رو تست کنن. موشا حدوداً ۱۹ ماهه بودن (که براشون مثل آدمای ۶۰ ساله می‌مونه) و به مدت ۱۰ ماه، ماهی یه بار سیلوسایبین گرفتن. آخر آزمایش معلوم شد ۸۰ درصد موش‌های درمان شده هنوز زنده‌ان، در حالی که تو گروه کنترلی، فقط نصفشون زنده موندن. تازه، موهاشونم که خیلی جاهاش ریخته بود، دوباره رشد کرد و حتی اون قسمت‌هایی که سفید شده بود، دوباره قهوه‌ای دراومد! به قول خود دکتر هکر: “من واقعاً از دیدن داده‌ها کف کردم!”

تو همین سال‌های اخیر، کلی تحقیق دیگه هم نشون دادن سیلوسایبین می‌تونه به درمان اضطراب، افسردگی و بیماری‌های مغزی مثل آلزایمر کمک کنه. (مثلاً آلزایمر یعنی بیماری‌ای که فرد کم‌کم حافظه و قدرت فکر کردنش رو از دست میده.) حتی بعضیانشون به آزمایش‌های بالینی و مراحل درمان رسیدن. اما اینکه دقیقاً چرا و چطور سیلوسایبین این اثرا رو داره، هنوز معلوم نیست. یکی از موضوعات داغ اینه که سیلوسایبین شاید سیستم ایمنی رو دستکاری کنه یا مقاومت بدن در برابر استرس رو زیاد کنه. (مقاومت در برابر استرس یعنی بدن راحت‌تر خودش رو با شرایط بد وفق بده و کمتر آسیب ببینه.)

البته خود پروفسور اسکات تامپسون (که تو این تحقیق نبود)، گفته این کشف فوق‌العاده‌ست، ولی هنوز کلی راه مونده تا بفهمیم واقعاً میشه این نتایج رو روی انسان هم پیاده کرد یا نه. یه محدودیت بزرگ اینه که دوزایی که به موشا دادن نسبت به دوز انسانا خیلی بالاتره. البته خانم هکر گفته این موضوع طبیعیه، چون متابولیسم موشا خیلی سریع‌تره و دارو زودتر از بدنشون دفع میشه.

در نهایت این تحقیقات تازه اول راهه و برای استفاده از سیلوسایبین تو درمان پیری و بیماری‌های مربوط به سن هنوز کلی تحقیق و بررسی لازمه. دانشمندا توصیه می‌کنن فعلاً کسی بدون نظر پزشک سراغ این داروها نره، چون دوز، عوارض و امن بودنش رو باید حسابی بررسی کنن.

خلاصه اگر یه روزی شنیدین با یه قرص قارچ جادویی قراره مواتون جوون بمونه یا عمرتون زیاد بشه، تعجب نکنین! شاید واقعاً علم یه روزی بتونه از این چیزا استفاده کنه تا پیری رو به تعویق بندازه. فعلاً ولی همه‌چی توی آزمایشگاه و روی موشه و نباید انتظار معجزه داشته باشیم! نظر شما چیه؟ اگه بشه پیری رو کند یا واگرد کرد، حاضرید امتحانش کنین؟

منبع: +