تا حالا به این فکر کردی که شاید کبوترهای ساده و دوستداشتنی شهرمون باعث پیشرفتهای عجیب و غریب توی هوش مصنوعی شدن؟ شاید عجیب باشه، ولی واقعیت داره!
یه نکته جالب اینه که خیلی از مدلهای هوش مصنوعی الان دارن کارایی انجام میدن که یه زمانی آدم فکر میکرد فقط مغز انسان میتونه انجامش بده؛ از تشخیص تصویر و ترجمه زبان بگیر تا حل مسائل پیچیده. ولی واقعیت اینه که این کامپیوترها و سیستمها بیشتر شبیه مغز کوچیک و به ظاهر سادهی کبوترها کار میکنن. مغز کبوتر رو تصور کن، کوچک، ساده و بیآلایش! اما همین سازوکار ساده خودش منبع الهام بزرگی بوده برای ساخت مدلهای هوش مصنوعی.
حالا محققها دارن به این نتیجه میرسن که شاید کبوترها رو دستکم گرفته بودیم! یعنی اگه مغز کبوتر میتونه پایه و بیس خیلی از تکنیکهای یادگیری ماشینی رو پیاده کنه، پس بهتره دوباره بهشون نگاه کنیم و بیشتر دربارشون تحقیق کنیم.
البته “Associative learning”، یا همون «یادگیری وابسته»، یکی از اساسیترین روشهایی هست که هم توی مغز کبوترها کار میکنه و هم پایهی مدلهای هوش مصنوعیِ امروزیه. یادگیری وابسته یعنی یه موجود زنده یا حتی یه کامپیوتر بتونه رابطه بین چیزهای مختلف رو بشناسه و ازش نتیجهگیری کنه. مثلاً یه کبوتر یاد میگیره هروقت یه صدای خاص رو میشنوه، غذا قراره بیاد! سیستمهای هوش مصنوعی مدرن هم تقریباً همین کارو میکنن؛ یعنی با تحلیل دادهها، ارتباط بینشون رو میفهمن و بعد بر اون اساس تصمیم میگیرن.
اد واسرمن (Ed Wasserman)، یه روانشناس از دانشگاه آیووا میگه که وقتی به دستاوردهای هوش مصنوعی نگاه میکنیم، تازه متوجه میشیم که همین یادگیریهای ساده و وابسته که توی مغز حیوانها – مثل کبوتر – اتفاق میافته، چقدر میتونن پیچیدهتر بشن و حتی به کارهای شگفتانگیز منجر بشن. بنابراین شاید باید نگاهمون به حیوانهای به ظاهر سادهای مثل کبوتر رو عوض کنیم، چون مغز کوچیکشون تونسته راهگشای فهم تکامل سیستمهای زیستی و ساخت مدلهای هوشمند بشه.
این یعنی اگه دفعه بعد یه کبوتر دیدی که کنار خیابون چیزی نوک میزنه، بدون که شاید این کوچولوهای ساده، الهامبخش مهمترین پیشرفتهای فنی و هوشمندانه ما بودن! پس دفعه بعد که به هوش مصنوعی و کامیپوترهای باهوش فکر کردی، شاید بد نباشه یه تشکر کوچیک هم از کبوترها بکنی 😄
منبع: +