ببین یه داستان خیلی باحال دارم برات! تا حالا اسم «پرندههای ترسناک» یا همون ترور بردها (Terror Birds) به گوشت خورده؟ اینا کلی سال پیش (حدود ۱۲ میلیون سال قبل) تو آمریکای جنوبی بودن و انصافاً شکارچیان حرفهای اون دوران بودن، یعنی کلاً هیچ پرنده یا حیوون دیگه روی خشکی جرات نمیکرد طرفشون بره. قشنگ سایهی ترس بودن واسه اکوسیستم!
ولی حالا تازه یه تحقیقات جدید (توی مجله Biology Letters منتشر شده) نشون داده که حتی این قلدرها هم همیشه پادشاه نبودن! داستان از این قراره که محققها رد دندونهای وحشتناکی رو روی استخون پای یه پرنده ترسناک تو سایت فسیلی لاونتا (La Venta) تو کلمبیا پیدا کردن. این استخون مال یکی از بزرگترین ترور بردهایی بوده که تا حالا کشف شده – قدش رو گفتن بیش از ۲.۷ متر یعنی تقریباً ۹ فوت! اصلاً هیولابازی بوده برای خودش.
خب این دندونجاها کاری نبود جز اثر دندونهای یه کایمن (Caiman)، که یه جور کروکودیل عظیمالجثه است. — خود کایمن: یه نوع کروکودیل که تو آمریکای جنوبی زندگی میکنه و بعضی مدلهاش واقعاً سه متر و خوردهای قد دارن! طبق تحقیق، احتمالاً طول این کایمن قاتل حدود ۴.۷ متر (پونزده فوت) بوده. جالب اینجاست که حتی گفتن گونه این کروکودیل غولپیکر Purussaurus neivensis بوده، و البته اون فردی که این ضربه رو زده احتمالاً هنوز کامل بالغ نبوده! چون این پلنگهها تا ۱۰ متر هم قد میکشیدن!!!
الان سوال پیش میاد که آخه چی شد؟ واقعاً کروکودیل پرنده رو شکار کرده یا فقط یه مرده پیدا کرده و دل و رودهش رو جویده؟ خب، دانشمندان خودشونم دقیق نمیتونن صد در صد بگن – چون ممکنه این ترور برد مثلا مرده باشه کنار آبگیر و بعد کروکودیل باهاش یه دل سیر قُرطی بزنه (به این حالت میگن scavenging یعنی لاشهخواری). اما چیزی که خیلی مهمه اینه که جای گازها روی استخون اصلاً نشونهای از بهبود نداره، یعنی اون پرنده دیگه بعدش نمونده زنده باشه (استخون قبلش شکسته نشده و خوب نشده باشه).
نکته فنی: برای اینکه مطمئن شن واقعاً کروکودیل بوده، استخون رو اسکن سهبعدی کردن (یعنی یه مدل دیجیتال دقیق ساختن) و با دندونهای کایمن مقایسه کردن. خب چی دراومده؟ رد دندونهایی که دقیقاً با اندازه و نحوه دندونهای یه کایمن ۴.۶ تا ۴.۸ متری جور درمیاد! تصویر سهبعدی هم دارن که قشنگ خط دندونها رو روی استخون نشون میده.
جدا از هیجان این نبرد باستانی، این تحقیق نشون میده که حتی بزرگترین شکارچیهای اون زمان هم یه جورایی خودشون غذای یه شکارچیِ دیگه میشدن. یعنی همیشه فقط شکار نیستی – بعضی وقتها خودت هم شکار میشی!
سرپرست تیم تحقیق آقای آندرس لینک (Andrés Link) – که تو دانشگاه Andes کلمبیا کار میکنه و پالئوبیولوژیسته (یعنی کارش مطالعه جانوران ماقبل تاریخه) – گفته که این کشف کمک میکنه بفهمیم اکوسیستمهای قدیم چقدر پیچیده و جذاب بودن. پروژه نشون داده حتی apex predatorها (شکارچیان رأس هرم غذایی – اونایی که بالاتر از همه هستن!) همیشه تو امن و امان نبودن. مخصوصاً اگه زیاد نزدیک آب میرفتن باید حسابی حواسشون رو جمع میکردن، چون کایمنها اونجا کمین کرده بودن!
یه نکته دیگه هم اینکه بدون اینکه مستقیم از صحنه شکار فیلم گرفته باشن (یعنی مدرک قطعی شکار و خوردنش نباشه)، این یافتهها مثل یه داستان واقعی از زندگی تو دوران میوسن (Miocene – یه دوره زمینشناسی بین ۲۳ تا ۵ میلیون سال پیش) میمونه، وقتی شکارچیهای خاکی و آبی دست به یقه میشدن.
در کل این کشف حال میده چون دیدمون نسبت به غذای کایمنها و تعاملات عجیب و غریب تو اکوسیستم هیولاهای آمریکای جنوبی گذشته رو کلی بهتر میکنه. خلاصه اینکه؛ حتی اگه غولترین پرنده هم باشی، دم آب که بری باید حواست زیاد جمع باشه!
منبع: +