یه شرکت آمریکایی به اسم L3Harris، که دفتر اصلیش توی ملبورن هست، بهتازگی یه سری پیشران برقی فوقالعاده قوی یعنی AEPS رو برای ناسا ساخت و تحویل داد. لطفاً اینجا منظور از “پیشران” همون موتورهای فضاییه که فضاپیماها رو حرکت میدن. اگه به فضا علاقه داری، بدون که این پیشرانها قراره در ایستگاه فضایی گیتوی (Gateway) که دور ماه میچرخه استفاده بشن. این موتورها قراره آینده فضانوردی و سفرهای طولانی به ماه و حتی فراتر رو عوض کنن!
حالا چرا این پیشرانها اینقدر مهم شدن؟ چون برقی هستن و مصرف سوختشون نسبت به موتورهای شیمیایی سنتی خیلی کمتره. موتورهای شیمیایی همونایی هستن که با واکنش مواد شیمیایی کار میکنن و سوختشون سریع تموم میشه. ولی موتورهای برقی (الکتریکی) میتونن یه سفینه رو با مقدار خیلی کمی سوخت، برای مدت طولانی حرکت بدن. یعنی مثلاً میتونی با همون مقدار سوخت، مسافت خیلی بیشتری رو بری.
کریستین هیوسْتون، رئیس بخش پیشرانشهای فضایی شرکت L3Harris میگه: “این پیشران برقیها فوقالعاده به صرفه و کاراتر هستن و برای ماموریتهای طولانی مثل پروژه گیتوی بهترین انتخابن.” تازه، ناسا برنامه داره این پیشرانها رو با منابع انرژی هستهای هم جفت کنه تا سفرهای عجیب و غریبتری مثل یه تور رباتیک به دور مشتری و قمرهاش یا انتقال محمولههای بزرگ به مریخ رو ممکن کنه. منظور از “منابع انرژی هستهای” همون انرژیهایی هست که از شکافت یا همجوشی هستهای تولید میشن و خیلی قدرتمندن.
این پیشرانها قبل از تحویل، حسابی تست شدن. یعنی اول توی مرکز تحقیقاتی گِلِن ناسا توی اوهایو، با چیزی که بهش میگیم تست “hot-fire” (یعنی روشن کردن و استفاده واقعی از موتور تو شرایط فنی)، و بعدش هم تست لرزش توی کارخانه L3Harris. این کار باعث شد خیالشون راحت باشه که این موتورها آمادهاند تا توی ایستگاه گیتوی نصب بشن.
حالا یه نکته جالب: این AEPS قراره قویترین پیشران برقیای باشه که تا حالا بشر به فضا فرستاده. این سیستم از سه تا هال تراستر ۱۲ کیلوواتی تشکیل شده. “هال تراستر” نوعی پیشران الکتریکه که یونها رو با میدان مغناطیسی شتاب میده و خیلی بهینه کار میکنه. توانشون دو برابر پیشرانهای فعلی تو فضاست! این یعنی میتونن فضاپیما رو با سرعتهای خیلی بالا طی زمان زیاد حرکت بدن و هنوزم سوخت کمی مصرف کنن.
گیتوی خودش یه ایستگاه فضایی کوچیک و مجهزه که قراره تو مدار ماه بمونه و هم واسه فضانوردها و هم تجهیزات، یه جور پایگاه وسط راه بین زمین و ماه باشه. ناسا میخواد با برنامه آرتمیس (Artemis)، نه تنها فضانوردها رو برگردونه به ماه، بلکه یه سری ماموریت تحقیقاتی جدید رو هم راه بندازه تا آماده سفرهای انسانی به مریخ بشیم. آرتمیس اسم پروژهایه که ناسا برای بازگشت به ماه انتخاب کرده. تو این پروژه، گیتوی به عنوان نقطه اتصال قراره نقش کلیدی بازی کنه.
جالبتر اینکه گیتوی فقط یه ایستگاه ساده نیست؛ فضا برای زندگی، آزمایشگاهِ علمی، جایی برای آماده شدنِ فرود به ماه، ورزش و زندگی عادی فضانورداست. دو بخش مجزا هم توش هست که واسه استراحت و کار کردن فضانوردا تحت فشار کنترل شده قرار داره. یعنی فضانورها مثل خونه خودشون تو این ماژولها زندگی میکنن.
بزرگترین ماجرا اینجاست که قراره با همکاری بینالمللی ساخته شه، یعنی کشورهای مختلف، دانشمندها و مهندسای زیادی دارن دست به دست هم میدن تا این پایگاه مهم رو بسازن. این یعنی اولین ایستگاه دائمی انسان تو مدار ماه، جایی که تیمهای بینالمللی میتونن به رمز و رازهای فضا و ماه پاسخ بدن و آماده سفرهای خارقالعادهتر به سیارات دیگه مثل مریخ بشن!
پس خلاصه بگم، این پیشرانهای جدید یه قدم خیلی بزرگ برای آینده سفرهای فضاییه و حتی میتونن رویای سفرهای میانسیارهای رو عملی کنن. باید منتظر باشیم ببینیم ناسا و رفقاش تا کجا میخوان پیش برن!
منبع: +
