راستش یه تحقیق خیلی باحال انجام شده که اومده بررسی کرده چرا بعضی از نوجوانای آمریکا (یعنی کسایی که بین ۱۲ تا ۱۷ سالشونه) هر روز حداقل ۶۰ دقیقه ورزش درست و حسابی (مثلاً دویدن، فوتبال و این چیزا که بهش میگن Moderate-to-Vigorous Physical Activity یا همون MVPA) دارن و بعضیاشون نه! اونم نه اینکه همینجوری بررسی کنه، کل پنج سال اطلاعات پرسشنامه سلامت (از ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۳) رو از تمام ایالتهای آمریکا و حتی واشنگتن دیسی جمع کردن و تجزیه و تحلیل کردن؛ یعنی واقعاً دادهها کامل بوده.
حالا سوال اصلی این بوده که چه چیزهایی باعث میشه این نوجوانها برن ورزش کنن یا بیخیالش بشن؟ شش تا عامل مهم رو زیر ذرهبین گذاشتن: ساختار خانواده، میزان فقر، سطح تحصیلات والدین، وضعیت سلامت روان، تابآوری خانواده (یعنی اینکه خانواده چقد میتونه با مشکلات کنار بیاد و جمعش کنه)، و تجربههای سخت توی دوران کودکی (مثلاً کسی که تو بچگیش سختی کشیده یا با چالشهای جدی روبرو شده).
برای اینکه بفهمن کدوم از این عوامل مهمتره، هم اومدن تفاوت بین گروهها رو با آنالیز آماری بررسی کردن (یعنی significance difference analysis که همون مقایسه عددی مهم بودن تفاوتهاست)، هم از مدل Random Forest Regression استفاده کردن. این مدل مثل یه جنگل از درخت تصمیمگیریه و کمک میکنه بفهمن چی بیشتر اثر داره! حتی یه چیزی به اسم cluster analysis هم استفاده کردن که میاد آدمها یا ایالتها رو بر اساس شباهت به هم دستهبندی میکنه و نشون میده کجاها وضعیت مشابه دارن و کجاها فرق میکنن.
نتایج کلی خیلی جالب بود: سه تا عامل اول که بیشترین تاثیر رو دارن ایناست — سلامت روان (یعنی mental health که مثلاً نشون میده کسی حال روحیش خوبه یا نه)، تابآوری خانواده (family resilience که گفتم یعنی خانواده بتونه از پس مشکلات بربیاد) و سطح فقر (یعنی همون poverty). این عوامل هم خودشون تاثیر مستقیم داشتن، هم با همدیگه تعامل داشتن و یه جورایی به هم گره خوردن. مثلاً یه خانواده فقیر که تابآوری پایین داره و یکی از اعضاش هم سلامت روان خوبی نداره، احتمال اینکه نوجوانشون ورزش کنه میاد پایینتر.
وقتی اومدن این دادهها رو ایالت به ایالت بررسی کردن (به کمک cluster analysis)، دیدن یه سری ایالتها تعادل خوبی توی ورزش نوجواناشون نیست. یعنی اختلاف توی میزان ورزش بین این ایالتها زیاده و بیشترش هم به خاطر تفاوت توی میزان فقر و حمایت یا قدرت خانوادههاست. مثلاً ایالتهایی که هم فقر بالاتر دارن و هم خانوادههاشون حمایت کمتری از بچهها انجام میدن، نوجوانهاشون کمتر ورزش میکنن.
چیزی که این مطالعه قشنگ نشون داد این بود که اگر دولت یا مسئولین (policy makers یا همون کسانی که قانون میذارن و برنامه میچینن) میخوان نوجوانها رو بیشتر به ورزش تشویق کنن، باید حواسشون به شرایط خاص هر ایالت باشه. یعنی همه ایالتها یکی نیستن و مثلاً جایی که مشکلات اقتصادی زیادتره، یا خانوادهها تحت فشارن، باید برنامههای ویژهتر و متناسبتری بریزن نه اینکه یه نسخه برای همه بپیچن.
در کل این مقاله یه پیغام خوب داره: اگر میخواین نوجوانها بیشتر ورزش کنن و زندگیشون سالمتر باشه، باید به همه ابعاد زندگیشون توجه کنیم؛ هم به پول و شرایط اقتصادی، هم به حال روحی و حمایتی که از خانواده میگیرن. یعنی قضیه فقط «بیا ورزش کن» گفتن نیست، باید شرایط زندگی بچهها رو هم بهتر کنیم!
منبع: +
