بذارین با یه سوال شروع کنم: شده تا حالا تو ویچت یا یه شبکه اجتماعی دیگه، عکسی بفرستین که همون لحظه گرفتین، یعنی همون Live Photo؟ مثلاً اون جور عکسایی که بعضی وقتا حتی صدا یا پسزمینه رو هم نشون میدن. حس خیلی باحالی داره دیگه! انگار واقعاً داری همون لحظه رو با دوستات به اشتراک میذاری و همه میفهمن کجایی و چی کار میکنی.
اما خب، از اون طرفش هم نباید غافل شد. این عکسای زنده ممکنه ناخواسته چیزایی رو لو بدن که دوست نداری هر کسی ببینه یا بشنوه؛ مثلاً یکی صداش تو بکگراند بیاد یا یه چیزی تو تصویر معلوم بشه که قرار نبوده کسی بفهمه. اینجا همون موضوع حریم خصوصی پیش میاد که خیلیامون باهاش درگیر بودیم.
تو یه تحقیق جالب، اومدن از ۲۶۶ تا کاربر ویچت Moments (بخشی از ویچت که توش عکس و لحظات رو با دوستا به اشتراک میذاری) پرسیدن که چرا با وجود این نگرانیها، هنوز هم کلی آدم تمایل داره عکس زنده بفرسته و این کار چطور روی حالخوبشون یا به اصطلاح تخصصیتر «well-being» شون تاثیر میذاره. Well-being یعنی حس کلی رضایتی که از زندگی داری یا اون حس خوب بودن و سلامت روانی که توی زندگی هر روزت حسش میکنی.
حالا یه مفهوم بامزه هم تو این تحقیق بود به اسم Social Grooming. Social Grooming یعنی همون رفتارهایی که باعث میشه با دوستات و آدمای دور و اطرافت صمیمیتر بشی، مثل همین کامنت گذاشتن، لایک کردن، یا حتی همین عکس زنده فرستادن! این کارها باعث میشن حس تعلق و دوستی بیشتری داشته باشی.
اونا تو این تحقیق نشون دادن که هرچی بیشتر آدمها تو ویچت Moments از طریق عکسای زنده با اطرافیانشون تعامل داشته باشن (یعنی همون Social Grooming)، حالشون هم بهتر میشه. ولی نکتهی مهم اینجاست که این اثر مثبت، یه مسیر میانبری داره که از وسطش رد میشه: Social Capital. Social Capital رو اگه بخوام ساده بگم، یعنی دارایی اجتماعی یا همون «سرمایه اجتماعی»؛ یعنی آدم چقدر دوستی، رابطه و شبکهی حمایتی داره تو زندگیش.
در واقع، وقتی تو بیشتر با دوستات عکس زنده و لحظاتت رو به اشتراک میذاری، سرمایه اجتماعیات قویتر میشه؛ یعنی روابطت بهتر و گستردهتر میشه. این خودش باعث میشه حس بهتری به زندگی داشته باشی. انگار آدم تنها نیستی و همه هوات رو دارن.
ولی نکتهی خفن ماجرا اینه: یه چیزی میتونه این چرخه رو ضعیف کنه، به اسم Need for Privacy. Need for Privacy یعنی نیاز یا حساسیت آدم به حریم خصوصی؛ بعضیا اصلاً براشون مهم نیست کسی ببینه کجاست و چیه، بعضیا ولی خیلی با این موضوع حساسن و دوست دارن کنترل کامل روی چیزی که بقیه میبینن داشته باشن.
تو تحقیق معلوم شد، هرچی یه نفر حساستر باشه به حریم شخصیش، این مزیت حالخوبکن عکس زنده فرستادن براش کمتر میشه! یعنی نگرانیهای حریم خصوصی میتونن جلوی اون تأثیر مثبت رو بگیرن. پس ممکنه این افراد زیاد حال نکنن با این نوع اشتراکگذاری یا سراغش نرن.
حالا راهحل چیه؟ سادهست! هم شبکههای اجتماعی باید به کاربرها حق انتخاب بدن (مثلاً امکان شخصیسازی تنظیمات دیده شدن پستها و عکسها) و هم خودمون باید آگاهانه تصمیم بگیریم با کی چی به اشتراک بذاریم.
در کل، عکس زنده فرستادن رو پلتفرمهایی که حالت بستهتری دارن (مثل Moments ویچت که فقط دوستات میبینن)، میتونه حس تعلق و حال خوب بیشتری با دوستات ایجاد کنه—به شرطی که مواظب حریم خصوصیت باشی و دستت روی تنظیمات باز باشه! خلاصه، با رعایت یه سری چیزا، هم میتونیم حال خودمون و دوستامون رو بهتر کنیم، هم نگران لو رفتن چیزای شخصی نباشیم.
منبع: +
