خب رفقا، بیاید دربارهی “سوپرتایفون راگاسا” صحبت کنیم که این روزها واقعاً حسابی سر و صدا کرده! این طوفان عجیب و غریب، قویترین طوفان دریایی امسال تو دنیاست و الان حسابی جنوب چین و حتی چندتا کشور اطراف رو به ترس انداخته. سوپرتایفون یعنی یه نوع طوفان استوایی فوقالعاده قدرتمند که سرعت بادهاش بالای ۱۸۵ کیلومتر در ساعته! (فکر کن یه جورایی شبیه همون هریکِینهای خیلی قدرتمند که تو آمریکا میاد، فقط واسه بخش جنوب شرق آسیا بهش میگن تایفون. اصل داستان، فرقی نمیکنه: یه سیستم هواشناسی عظیمه که باد و بارون شدید با خودش میاره.)
ماجرا اینکه این سوپرتایفون همین چند وقت پیش تا ۲۸۵ کیلومتر در ساعت (۱۷۷ مایل در ساعت) باد داشته! یعنی تقریباً معادل هریکِین دسته ۵ که قویترین نوع این طوفانها حساب میشه. راگاسا اول تونست حسابی تایوان و شمال فیلیپین رو به فنا بده، چندین نفر رو کشته و کلی آدم هم هنوز مفقود شدن. حالا این طوفان کمکم داره به شهرهای بزرگی مثل هنگکنگ، ماکائو و شنژن نزدیک میشه و همه رو برده تو فاز آمادهباش و قرنطینه اضطراری! باور کن نزدیک به ۷۷۰ هزار نفر تا الان تو استان گوانگدونگ چین تخلیه شدن و احتمالاً این عدد تا آخر امروز به بیشتر از یه میلیون نفر هم میرسه.
خود مقامات رسمی شهرها میگن راگاسا میتونه اندازهی طوفانهای مهیب ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ (هاتو و مانگهوت) تلفات و خسارت به بار بیاره. اون دوتا کلی پول از جیب مردم و دولت رفت چون میلیارد دلاری خسارت گذاشتن. نکته جالب اینه که وقتی میگیم سوپرتایفون، منظورمون همون دستهبندی ۵ هریکِینه (که بادش زیر ۱۱۵ مایل در ساعت یا همون ۱۸۵ کیلومتر در ساعت نیست).
حالا شاید برات سوال باشه اصلاً این طوفانهای استوایی (یا همون هریکِین و تایفون) چرا درست میشن؟ ماجرا اینه که آب دریاهای جنوب و استوا وقتی گرم میشه، یه لایهی نازک روش رو بادها تبخیر میکنن. بعد رطوبت میره بالا و شروع میکنه ابرهای بارونی درست کردن. هرچی آب اقیانوس گرمتر باشه، انرژی بیشتری به طوفان میده و تبدیل میشه به یه غول واقعی که همهچی رو با خودش میبره. دقیقاً برای همینه که “فصل طوفان” تو دنیا معمولاً از ژوئن تا نوامبر (خرداد تا آبان) طول میکشه و قویترینهاش تو همین آگوست و سپتامبر میان (تابستون و اوایل پاییز که آب خیلی گرمه).
یه سری دانشمندها ادعا کردن قدرت راگاسا نزدیک سقف واقعیه که زمین میتونه تولید کنه، یعنی نهایت نهایت ۳۲۲ کیلومتر در ساعت! این تخمین با یه فرمول نسبتاً ساده حساب میشه: انرژی بادی که به خاطر اصطکاک با سطح آب کم میشه رو با انرژیای که از آب گرم اقیانوس میگیره مقایسه میکنن.
البته یه نکته خیلی مهم وجود داره: تغییرات آبوهوایی، یا همون “Climate Change”، داره کاری میکنه که این طوفانها قویتر از قبل بشن! چون از سال ۲۰۲۳ به بعد، دمای سطحی اقیانوسها رکورد زده و این یعنی طوفانها پُرقدرتتر و خطرناکتر. دانشمندها میگن احتمال فصلهای خیلی شدید طوفان نسبت به سالهای دهه ۸۰ میلادی خیلی بیشتر شده.
خبر نسبتاً خوب اینه که راگاسا، وقتی به خشکی میرسه (حدود شنژن و شهرستان ژوون در چین)، کمی قدرتش کم میشه و انتظار میره با باد معادل طوفان دسته ۳ فرود بیاد (یعنی حدود ۱۸۵ کیلومتر در ساعت). البته دسته ۳ هم شوخی نیست و اگر تو مسیرش قرار بگیری، واقعاً خطرناکه!
خلاصه، اگه خدا نکرده تو این مناطق هستی، حسابی مراقب باش و نکات ایمنی رو رعایت کن. و یه جورایی این داستان بهمون نشون میده که تغییرات اقلیمی خیلی جدیتر از چیزیه که قبلاً فکر میکردیم و باید بهش اهمیت بدیم. راستی، دفعه بعد دیدی فصل طوفانها نزدیکه، بدون بخاطر همون آبهای گرم و این تغییر دمای زمین ممکنه شاهد طوفانهای عجیبتر و قویتر باشیم!
منبع: +
