خب بذار یه چیزی رو از همین اول روشن کنیم: یادگیری مبتنی بر پروژه یا همون Project-Based Learning (که خلاصهشو بهش میگن PBL) یعنی چی اصلاً؟ PBL یه جور رویکرده که توش دانشآموزا یا دانشجوها با انجام دادن یه پروژه واقعی یا ساختگی، مطلب رو عمیقتر یاد میگیرن؛ مثلاً به جای اینکه فقط پشت میز بشینن و یادداشت بردارن، واقعاً دست به کار میشن و یه پروژه انجام میدن — مثلاً ساختن یه فیلم کوتاه یا انیمیشن.
حالا تو آموزش انیمیشن، این مدل یادگیری مدتهاست باب شده. اما یه سؤال بزرگ همیشه وجود داشته: واقعاً این روش بچههایی که انیمیشن میخونن رو باانگیزهتر میکنه یا فقط یه فرق الکی با آموزش سنتی داره؟
یه تحقیق جدید تو چین اومده دقیقاً همینو بررسی کرده. اونا اومدن از ۳۱۹ نفر که یا دانشجوی رشته انیمیشن بودن یا همین تازگی فارغالتحصیل شده بودن، پرسیدن نظرشون دربارهی تجربهشون با PBL چی بوده و اینکه این روش چه اثری روی انگیزه یادگیریشون گذاشته.
برای اینکه دادههاشون دقیقتر باشه، دوتا مدل اندازهگیری استفاده کردن: یکی PBL Scale یعنی یه مقیاس برای سنجش کیفیت اجرای PBL، و یکی دیگه Learning Motivation Scale که میاد میزان انگیزه یادگیری دانشجوها رو میسنجه.
بعد هم یک سری تحلیل آماری پیچیده انجام دادن، مثل Correlation و Hierarchical Regression (که اگه نمیدونی اینا چیان: Correlation یعنی بررسی رابطه بین دوتا چیز، مثلاً آیا وقتی یکی بیشتر میشه اون یکی هم باهاش بالا میره یا نه؛ Hierarchical Regression هم یعنی لایه لایه دست به تحلیل زدن که تأثیر هر عامل رو جدا جدا ببینن).
نتیجهها جالب بود! کلی ارتباط مثبت و قوی پیدا شد بین اینکه دانشجوها چطور PBL رو تجربه کردن و میزان انگیزه یادگیریشون. مثلاً بخش Problem-Driven Learning یا همون یادگیری مسئلهمحور (یعنی دانشجوها با حل یه چالش واقعی جلو میرن) بیشترین تاثیر رو گذاشته روی اینکه بچهها بیشتر از پروژهها خوششون بیاد، تو کارشون باانگیزه باشن، نظر بقیه براشون مهم بشه یا حتی بعضیاشون ترجیح بدن کارای ساده رو انتخاب کنن یا وارد رقابت با بقیه بشن.
یه نکته بامزه این بود که قسمت Project Design (طراحی پروژه) هم حسابی روی ترجیح کارای ساده و رقابت با بقیه تاثیر داشت.
Project Implementation (یعنی اینکه وقتی دارن پروژه رو واقعاً اجرا میکنن) بیشتر روی هیجان و اشتیاق دانشجوها تاثیر مثبت گذاشته — خب طبیعیه، بالاخره آدم وقتی مشغول ساخت یه چیز خفن باشه، انرژی میگیره! ولی قسمت Project Evaluation (ارزیابی پروژه توسط اساتید یا همکلاسیها) هیچ تاثیر خاصی رو انگیزه نشون نداده. یعنی ظاهراً بچهها بیشتر دوست دارن دستبهکار بشن تا اینکه صرفاً نظر بقیه رو دربارهی کارشون بشنون.
در مجموع این تحقیق نشون داده که PBL اگه درست اجرا بشه، میتونه حسابی انگیزه بچههای انیمیشن رو بالا ببره؛ مخصوصاً اگه تمرکز بر حل چالشهای واقعی باشه و پروژه کاملاً اجرا بشه. پس اگه مدرس یا دانشجوی این رشتهای، یا کلاً PBL رو دوست داری، حتماً توصیه میشه بیشتر از این روشها استفاده بشه، چون نه فقط درس رو جذابتر میکنه بلکه کلی انگیزه میده برای ادامه مسیر!
منبع: +
